Çin, elektrikli araçlarda (EV) yaygın olarak kullanılan gövdeyle bütünleşik gizli kapı kollarına ilişkin yeni bir güvenlik düzenlemesi getirerek bu tasarıma sınırlamalar uygulayan ilk ülke olmaya hazırlanıyor. Sanayi ve Bilgi Teknolojileri Bakanlığı tarafından açıklanan kurallara göre, Çin’de satılan otomobillerde bagaj kapağı hariç tüm kapılar için hem içeriden hem dışarıdan çalıştırılabilen mekanik bir açma mekanizması bulunması zorunlu olacak. Düzenlemenin 1 Ocak itibarıyla yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Yeni kurallar, araç kapılarının elektrik sistemine bağlı olmadan manuel olarak açılabilmesini amaçlıyor. Buna göre araçlarda kapıyı elle açmaya imkân tanıyacak en az 6 cm x 2 cm x 2,5 cm ölçülerinde bir kullanım alanı bulunması gerekecek. Ayrıca araç içinde yolculara kapının nasıl açılacağını gösteren işaretlerin yer alması şartı getiriliyor. Yetkililer, düzenlemenin otomotiv güvenlik tasarım standartlarını yükseltmeyi hedeflediğini belirtiyor.
Gövdeyle aynı hizada bulunan ve dışarı doğru çıkan gizli kapı kolları ilk olarak 2012’de piyasaya sürülen Tesla Model S ile yaygınlaşmıştı. Bu tasarım, kapı kolunu kapı paneline entegre ederek elektrik sinyaliyle çalışan bir kilit mekanizması kullanıyor. Aerodinamik sürtünmeyi azaltarak verimliliğe küçük katkı sağladığı belirtilen sistem, zamanla dünya genelinde pek çok elektrikli araçta tercih edilir hale geldi. Çin devlet medyasına göre bu tasarım, ülkedeki en çok satan ilk 100 yeni enerji aracının yaklaşık yüzde 60’ında yer alıyor.
Ancak elektrik sistemine bağımlı bu kapı mekanizmaları, kazalar sırasında güç kesilmesi yaşandığında kapıların açılamaması riskini gündeme getirdi. Son yıllarda yaşanan bazı ölümcül kazalar, tasarıma yönelik uluslararası güvenlik tartışmalarını artırdı. Ekim ayında Chengdu kentinde Çinli üretici Xiaomi’nin SU7 model elektrikli sedanının karıştığı ölümcül bir kazada, görgü tanıklarının araç kapılarını açamadığı ve sürücünün araç alev almadan önce kurtarılamadığı bildirildi.
Benzer şekilde ABD’de de Tesla’ya karşı açılan bir davada, 2024’te meydana gelen bir Cybertruck kazasında aracın ağaca çarpmasının ardından çıkan yangının elektrik sistemini devre dışı bıraktığı ve kapıların açılamaması nedeniyle dört yolcudan üçünün hayatını kaybettiği öne sürülüyor.
Yeni düzenleme, Ocak ayından sonra piyasaya çıkacak araçlar için geçerli olacak ve Çinli üreticilerin birçok modelde tasarım değişikliğine gitmesini gerektirecek. Hâlihazırda onay almış ve lansman aşamasına gelmiş bazı araçlara ise tasarımlarını güncellemeleri için iki yıllık bir geçiş süresi tanındı.
Dünyanın en büyük elektrikli araç pazarı olan Çin’de faaliyet gösteren çok sayıda üreticinin küresel ölçekte de büyümesi, alınan kararın uluslararası otomotiv tasarım standartları üzerindeki olası etkilerine yönelik ilgiyi artırıyor. Geçtiğimiz yıl yayımlanan verilere göre Çinli üretici BYD, yıllık elektrikli araç satışlarında Tesla’yı geride bırakarak ilk kez lider konuma yükselmişti.